Stok Yönetimi Nasıl Yapılır?

Mertcan Kurt - İçerik Uzmanı
9 dakika
Stok Yönetimi Nasıl Yapılır?

Farklı ölçeklerdeki firmalar için stok tutmak, önemli bir maliyet kalemidir. Firmanın üretim sürekliliği için önemli bir başlık olan stoklar, hammadde, yarı mamul, mamul ya da varlıklar şeklinde olabilir. Alternatif maliyetleri artırmadan stokları yönetmek ya da kontrol altına almak gerekir. Bir yandan üretim talebini karşılarken bir yandan da lojistik, depolama ve aşınma gibi maliyetlerin minimize edilmesi önemlidir. Tüm bu süreçler etkili bir stok yönetimi sayesinde yapılabilir. Peki, stok yönetimi nasıl yapılır?

Neden Stok Tutulur?

Firmalar satışa sundukları ürünleri talebe göre stok altında tutmak zorundadır. Stoku tutulan ürünlerin son kullanma tarihleri, dönemsel talepler ve depolama şartları gibi başlıklar, stok yönetiminin konuları arasında yer alır.

  • Dönemsel faktörler

Bazı ürünlerin talepleri dönemsel olarak artar. Bu sebeple bu dönemlerde talebe karşılık verilebilecek miktarda stok tutulmalıdır. Depolama alanı da stok tutmak için önemli bir başlıktır. Ürüne talebin arttığı dönemin ardından stokta fazla ürün kalmışsa iyi bir stok yönetiminden söz edilemez. Bu yanlış stok yönetimi sebebiyle ürünlerin elde kalması, süreli ürün ise son kullanma tarihinin geçmesi ve depoda yer kaplaması gibi sorunlar ortaya çıkar. Bu sebeple özellikle talebin arttığı dönemlerde etkili bir stok yönetimi süreci gerekir. Stoktaki ürünler talep artınca uygun miktarda piyasaya arz edilir ve ideal bir satış hedefi ile çerçevesinde stok tutmanın amacına ulaşılmış olur.

  • Olağandışı gelişmelere hazırlıklı olma

Stok, her zaman dönemsel gerekçelerle tutulmaz. Bazı olağandışı gelişmelere hazırlıklı olmak için stok tutulması gerekebilir. Ticari faaliyetlerde yapılan planlar ve hesaplamalar her zaman doğru olmayabilir. Tahminlerde ve hedeflerde sapmalar yaşanabilir. Ürün tedariki, talep ve arz çerçevesinde öngörülemeyen değişmeler ortaya çıkabilir. Bu sebeple olağandışı gelişmelere hazırlıklı olmak için stok tutmak gerekebilir. Böylece olağandışı talepler karşılanabilir.

  • Tedarik maliyetlerini minimize etme

Herhangi bir ürün için toplu alımlar tedarik maliyetlerini düşürür. Talebin sürekli olduğu hammaddeler ya da ürünler toplu olarak yüksek miktarlarda alınarak stokta tutulursa, lojistik ve parça başı maliyetler minimize edilebilir. Bu sebeple tedarik maliyetlerini düşürmek için stok tutma, stok yönetimini stratejileri arasında önemli bir yer tutar.

  • Piyasadaki spekülatif beklentiler

Piyasalarda zaman zaman hammadde fiyatlarının artacağı beklentisi ortaya çıkar. Spekülatif nedenlerle ortaya çıkan bu beklentiler sebebiyle firmalar fiyat dalgalanmalarının olumsuz etkilerinden korunmak için stok tutar. Özellikle her zaman fiyat dalgalanması yaşayan hammadde kategorilerinde spekülatif gelişmelere önlem olarak stok tutma stratejileri, stok yönetiminin bir parçasıdır.

Stok Yönetimi Avantajları Nelerdir?

Üretim ve arz sürecini doğrudan etkileyen stok yönetimi, işletmenin devamlılığı ve kârlılığı için önemli bir stratejidir. Ancak stok yönetiminin de avantajları ve dezavantajları bulunmaktadır.

Avantajları:

  • Üretim sürecinde düzen ve süreklilik sağlar.
  • Finansal yönetime etkinlik kazandırır.
  • Tedarik ve satış süreçlerinin maliyetini düşürür.
  • Maliyet muhasebesi açısından kolaylık sağlar.
  • Üretim süreçlerini efektif yönetmeye imkan verir.
  • Ürün ve malzeme kayıplarını minimize eder.

Dezavantajları:

  • Gereğinden fazla stok tutmak depolama maliyetlerini artırır.
  • Stok maliyetleri için harcanan nakitler diğer kaynaklar için kullanılamaz.
  • Stoklanan ürüne talep azaldığında maliyetine ya da maliyetin altında satmak gerekebilir.
  • Hammadde fiyatı dalgalı ise yüksek fiyattan stoka alındığında zarar edilebilir.

TORK İle Çok Boyutlu Stokları Yönetin!

TORK, “çok boyutlu stok” özelliği ile şirketlerin efektif stok yönetimine destek veriyor. TORK'un stok modülüne eklenen yeni stok özelliği sayesinde ürün özelinde birden fazla birim ile stok takibi yapılabiliyor. Örneğin; birim adet olarak satılan parke malzemesi, firma için belirlenen en/boy formülü ile metrekare cinsinden anında hesaplanabiliyor. TORK arayüzünde çok boyutlu stok özelliğini aktif etmek için "Ayarlar/Uygulama Ayarları" sekmesinde yer alan "Çok Boyutlu Stok" seçeneğini işaretlemeniz yeterli. Özelliği kullanıma aldıktan sonra "Ürün ve Hizmetler" sekmesi altında yeni veya var olan ürünlerinizi kolaylıkla bulundurabilirsiniz.

TORK İle Online Stok Yönetimi

TORK’un stok yönetiminin en önemli avantajı uygulama içerisinde yer alan modüllerle entegre çalışmasıdır. Yaptığınız satışlar, alış faturaları, satınalma veya üretimden stoğa dahil olan ürünler özelinde stok takibi yapabilirsiniz. Ayrıca ürünlerinizi barkod, seri/lot usulü ile tutabilir, çok boyutlu stoklar işlemlerinizi gerçekleştirebilirsiniz. TORK’un Online Stok Yönetimi Altyapısı ile;

  • Güncel stok durumunu anlık görüntüleme,
  • Stoktaki ürünlerin fiyatlarını otomatik faturaya yansıtma,
  • Geçmiş stok işlemlerini görüntüleme,
  • Vergi oranına göre maliyet analizi yapma,
  • Stok miktarına göre stok takibi yapma,
  • Kategori bazlı alış ve satış rakamlarına ulaşma gibi stok yönetiminde birçok avantajınız olacak!